In de eerste week na de geboorte worden een paar druppels bloed afgenomen uit de hiel van je baby. Het laboratorium onderzoekt het bloed op een aantal ernstige, zeldzame aangeboren ziekten.

Waarom de hielprik?

De hielprik is belangrijk voor je baby. Met het hielprikonderzoek kunnen ernstige ziekten worden ontdekt. Deze zijn meestal niet te genezen, maar wel te behandelen. Bijvoorbeeld met medicijnen of een dieet. Als een ziekte snel na de geboorte wordt ontdekt, kan de behandeling ook snel beginnen. Dit kan ernstige schade aan de lichamelijke en verstandelijke ontwikkeling van je kind voorkomen.

Wanneer krijgt je baby de hielprik?

Je baby krijgt de hielprik in de eerste week na de geboorte.
Hiervoor is het belangrijk dat je snel na de geboorte aangifte doet bij de gemeente. Het liefst op de dag van geboorte of op de dag daarna, maar uiterlijk binnen drie dagen. 
Een medewerker van de jeugdgezondheidszorg komt dan bij je thuis om de hielprik af te nemen.

Hoe gaat de hielprik?

Je baby krijgt een prikje in de hiel met een speciaal apparaatje. De hielprikmedewerker vangt een paar druppels bloed op op een hielprikkaart. Je baby kan even gaan huilen.

video & beeldverhaal

Hielprik bij ouders thuis

*Warme muziek speelt*
Beeldtekst: De hielprik bij ouders thuis.
Iris en Alexis – Ouders van Bo:

Alexis:
Dit is onze dochter Bo.

Chantal Alting Siberg – Screener:
Ik ben Chantal, ik kom de hielprik uitvoeren.
Hebben jullie dat foldertje over de screening ontvangen en gelezen?

Iris en Alexis – Ouders van Bo:
Ja, ja.

Chantal Alting Siberg – Screener:
Heel goed.
Nou, we gaan zometeen een paar druppeltjes bloed bij Bo afnemen.

Voiceover:
In de eerste week na de geboorte komt een screener langs voor de hielprik-screening.
Met de hielprik wordt je baby onderzocht op een aantal ernstige, zeldzame ziektes.
Deze ziektes zijn behandelbaar en vroege opsporing is daarbij belangrijk.
Zo kan ernstige schade aan de gezondheid worden voorkomen.

Chantal Alting Siberg – Screener:
Vinden jullie het goed als ik de hielprik uitvoer?

Iris en Alexis – Ouders van Bo:
Ja.

Chantal Alting Siberg – Screener:
Oké.
Dan kun je het beste Bo even over je schouder heen doen zodat het voetje naar beneden hangt.
Dat zij rechtop ligt alsof ze een boertje moet laten.
Ja, heel goed.
Zit je comfortabel?

Iris – Moeder van Bo:
Ja.

Chantal Alting Siberg – Screener:
Nou, dan ga ik even haar sokje uitdoen.
Dan ga ik even voelen of haar voetje warm genoeg is.
Dan hoor je zo een klein klikje, dat is het prikje, en daar kan ze even een reactie op geven.

*Klik*

Chantal Alting Siberg – Screener:
Wat doet ze het goed, joh.

Voiceover:
Voor het onderzoek in het laboratorium zijn een paar druppels bloed genoeg.
Als een kind één van de ziektes blijkt te hebben kan de behandeling snel starten.
Het is dus belangrijk dat je kind meedoet aan de hielprik.

Chantal Alting Siberg – Screener:
Gaat het?
Ja?
Oké.
Nou, goed gedaan hoor.

Chantal stopt de bloedmonsters in een envelop.

Chantal Alting Siberg – Screener:
Die gaat erin.
En deze envelop die gaat vandaag nog naar het laboratorium.

Voiceover:
De uitslag van de hielprik is binnen vijf weken bekend.
Als de uitslag goed is ontvang je binnen vijf weken bericht.

Chantal Alting Siberg – Screener:
Was alles duidelijk verder?
Ja?
Oké helemaal goed.

Iris – Moeder van Bo:
Ik kon me eigenlijk nog niet zoveel voorstellen bij de hielprik.
Maar het was zo gebeurd eigenlijk, het viel heel erg mee.

Beeldtekst: Informatie over de hielprik vind je in de folder: Screeningen bij pasgeborenen.
Kijk voor actuele informatie over de hielprik op: www.rivm.nl/hielprik
Met dank aan het Screenteam van GGD Amsterdam.

*Muziek stopt*

Uitleg makkelijke taal

Bekijk de uitleg in makkelijke taal (door Steffie). Er zijn meerdere talen: Nederlands, Engels, Arabisch, Farsi (Iran), Oekraïens, Pools, Somalisch, Tigrinya (Eritrea) en Turks.

De uitslag

De uitslag van de hielprik is binnen vijf weken bekend. Meestal is de uitslag goed. Je krijgt dan een brief van het RIVM Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu). Is de uitslag niet goed? Dan neemt de huisarts zo snel mogelijk contact met je op.

Vervolgonderzoek

Is de uitslag niet goed? Het is dan nog niet zeker dat je kind een ernstige ziekte heeft. Eerst is vervolgonderzoek in het ziekenhuis nodig. Pas daarna weet je wat er precies aan de hand is.

Wat kost de hielprik?

Je betaalt niets voor de hielprik. Lees hier over de kosten van vervolgonderzoek of behandeling.

Wat je verder nog moet weten

Tijdens de zwangerschap krijg je van de verloskundige of gynaecoloog voorlichting over de hielprik. Je krijgt dan ook een folder: Hielprik en gehoortest bij pasgeborenen. Ook bij de aangifte van geboorte krijg je informatie over de hielprik.
Meedoen aan de hielprik is vrijwillig. De hielprikmedewerker vraagt je om toestemming, voordat je kind de hielprik krijgt.
Het laboratorium bewaart de hielprikkaart na het onderzoek vijf jaar voor wetenschappelijk onderzoek, als ouders daar bij de afname van de hielprik toestemming voor geven.
De uitslag van de hielprik komt in een landelijk informatiesysteem.