Durista ciribta ee cunuga Faarax iyo Xaawa

Plaatje 1

Tekst 1

Faarax iyo Xaawa cunug ayaa u dhashay!
Faarax iyo Xaawa waa faraxsan yihiin.
Maanta cunugooda ayaa dhashay.
Waa gabar.
Waxaa loo bixiyay Sagal
Faarax waxa uu aaday degmada.
Wuxuu sheegay in cunugii uu dhashay.
Halkaasi ayaa buugga warbixinta ee durista ciribta lagu siiyay

Plaatje 2

tekst 2

Cunuga dhowr maalmood ayuu jiraa
Hadda cunuga dhowr maalmood ayuu jiraa.
Cunuga markaan waa laga duri karaa ciribta.
Durista ciribta waxaa lagu baaraa cudurrada halista ah.

Durista ciribta ma lagu eego cudurrada oo dhan.

Foto 3

Tekst 3

Sababtee loo duraa ciribta?
Durista ciribta waxa ay kalkaalisada caafimaadka dhiig yar kaga qaadeysaa cunugta Sagal
Dhiigaasi waxaa laga baarayaa in Sagal ay qabto cudur halis ah.

Durista ciribta waxaa lagu raadiyaa cudurrada halista ah.
Cadurradaasi  inta badan lagama reeysto
Nasiib wanaag inta badan lalama kulmo.
Haddii uu cunug cudurradaasi qabo, waxaa cunuga la siinaa daawooyin ama cunto u gaar ah.
Waa muhiim in taasi hore loo bilaabo.
Waxay taa muhiim u tahay caafimaadka cunuga.

Waa muhiim in durista ciribta la sameeyo.
Durista ciribta waa lacag la’aan.
Durista ciribta waa si ikhtiyaari ah.
Haddii aadan durista ciribta rabin, waxaad u sheegi kartaa kalkaalisada caafimaadka.

foto 4

tekst 4

Yaa sameeyo durista ciribta?
Kalkaaliso caafimaad oo xafiiska la talinta ay guriga ugu timid  Xaawa iyo Faarax.
Iyada ayaa durista ciribta sameyneysa.
Mararka qaar kalakaalisada caafimaadka  hore ayeey ballanta durista ciribta u soo dhiganeysaa.

Mararka qaar kalakaalisada caafimaadka  hore ayeey ballanta durista ciribta u soo dhiganeysaa.
Balse mararka kale ballan la’aan ayeey kalkaalisada caafimaadka gurigaada imaaneysa.

Mararka qaar umulisada ama kalkaalisada umusha ayaa sameeya durista ciribta.
Haddii uu cunugaada cisbitaalka ku jiro, markaa durista ciribta cisbitaalka ayaa sameeynaayo.

Haddii uu cunugaada guriga joogo, waxaa marka hore la sameynayaa barista maqalka keddibna durista ciribta.

Dheraad oo taa ku saabsan ka aqriso buugga warbixinta ee baarista maqalka

Foto 5

Tekst 5

Sidee durista ciribta loo qaadayaa?
Kalkaalisada caafimaadka waxay ciribta ka dureysaa cunugta Sagal.
Ciribta dhiig ayaa ka imaanaayo.
Xogaa xanuun ah ayeey leedahay.
Sagal wax yar ayey ooyeysaa.
Dhiigaa waa in la gaarsiiyo lix wareeg oo ku taal kaarka durista ciribta.

Marka kaarka durista ciribta lagu buux buuxiyo dhibcaha dhiigga, baqshad ayaa la gelinaayaa.
Kalkaalisada caafimaadka sheybaarka ayeey u direysaa.
Halkaasi dhiigga ayaa lagu baarayaa.
Waxa ay ka eegayaan cudurrada.

Natiijada waa 5 usbuuc gudahood

Wax kasta ma fiican yihiin?
Taasi waxaad oganeysaa 5 usbuuc gudahood.
Inta badan natiijada waa mid fiican
Markaa warqad ayaad heleysaa.
Mararka qaar dhiiga si fiican ugama arki karaan in uu cunuga cudur qabo.
Markaa mar kale ayeey durista ciribta sameynayaan.

Haddi aysan fiicneyn waxaa ku soo wacaayo dhakhtarkaada qooyska.
Ama dhakhtarka ayaa kuu imaanaayo.
Markaa waa in cunugaada cisbitaalka la geeyo si baaritaan dheeraad ah loo sameeyo.
Keddib ayaad si hubaal ah u oganeysaa in uu cunugaada cudur qabo iyo in kale.

plaatje 6

Tekst 6

Cudur sidé ah, balse aan xanuunsaneyn
Mararka qaar cunuga waa sidé cudurka unuga-dhiman. (Cudurka dhalanrogga unugyada guduudan ee dhiigga)
Cunuga wax xanuun ah ma hayo.

Durista ciribta waxaa lagu arki karaa in cunugaada uu sido cudurka unuga-dhiman.

Ma dooneysid miyaa in aad ogaato in cunugaada uu yahay sidé cudurka unuga-dhiman?
U sheeg taasi kalkaalisada caafimaadka ee durista ciribta sameeyneysa.

Ma rabtaa in taasi aad in badan ka ogaato?
Warso umulisadaada ama dhakhtarka.

Plaatje 7

Tekst 7

Caafimaad wanaagsan
Cunug waxa uu qabi karaa cudurro kale ama way ku dhici karaan.
Durista ciribta ma lagu eego cudurrada oo dhan.

Dhakhtarkaada qooyska u tag haddii aad maleyso in cunugaada uusan fiicneeyn.

Plaatje 8

Tekst 8

Maxay kaarka durista ciribta ka yeelayaan?

Kaarka durista ciribta oo leh dhiigga cunugaada waxa 5 sano lagu keydinayaa sheybaarka.
Si loogu adeegsado baarista cudurrada dhallaanka.
Waxay u dhacda si qarsoodi ah, iyadoo ah bilaa- magac iyo cinwaan la’aan, kaaga iyo kan cunugaada.

Haddii aad taasi rabin waxa aad u sheegi kartaa kalkaalisada caafimaadka ee durista ciribta sameymeyso.
Kaarka waxa sannad lagu keydinayaa sheybaarka baaritaan awgiis.
Keddib 1 sannad kaarka waa la tuurayaa.

Tekst 9

Ma rabtaa in aad wax badan  ka ogaato durista ciribta?
Eeg www.pns.nl/hielprik ama su’aal weydii umulisada.

Daabacaddan waxaa soo saaray :
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu
Postbus 1 | 3720 BA Bilthoven
www.rivm.nl

Maarso 2020
Daryeelka berrito maanta ayuu bilowdaa

durista ciribta
dhakhtarka qooyska\
keydka durista ciribta     a t/m f        g t/m l